Ernst M. Conradie, The Church and Climate Change . Pietermaritzburg: Cluster Publications, 2008.
The Church and the Climate Change

Cluster Publications in Pietermartizburg, Zuid-Afrika, is begonnen met de uitgave van een serie korte boeken over actuele onderwerpen: the Signs of the Times serie. Het eerste werk dat in deze serie is verschenen is Ernst Conradie's The Church and Climate Change . Conradie doceert systematische theologie en ethiek aan de University of Western Cape. Hij houdt zich in het bijzonder bezig met de verbanden tussen theologie en ecologie. Dit boek biedt een uitstekende inleiding tot het onderwerp, zowel voor kerkleiders als voor kerkleden. Hoewel de Zuid-Afrikaanse context de achtergrond biedt voor de reflectie kunnen lezers uit andere delen van de wereld evengoed van dit werk profiteren.

De kracht van dit boek is dat het niet nog een aanmoediging aan het adres van christenen is om zich actiever in te zetten in het gevecht tegen klimaatverandering. Integendeel, de auteur laat zien dat er de afgelopen jaren veel goede voorbeelden gegeven zijn, zowel op het plaatselijke als op het denominationele als op het hogere oecumenische niveau. Kerken moeten zich bewust zijn van hun sterke en zwakke punten in de strijd tegen de afbraak van het milieu. Milieuproblemen worden veroorzaakt door de groei van de wereldbevolking, door de gulzige consumptie van de rijke economische centra en door de technologie die nodig is om de consumptiegoederen te produceren. Het is duidelijk dat de kerk zich vooral moet richten op de strijd tegen de consumptiementaliteit.

In plaats van een theologie van consumptie stelt de kerk een alternatief voor, en zij brengt dat alternatief ook in de praktijk, daarvoor geïnspireerd door een rijkdom aan theologische overtuigingen. Conradie gaat (te) kort in op sommige van deze theologische noties, maar vergeet niet dat sommige basale christelijke gewoonten, zoals het bidden voor een maaltijd, het vieren van de zondag, en het geven van tienden heel belangrijke wegen zijn om stelling te nemen tegen onbeperkte consumptie.

Het meest fascinerende en vernieuwende hoofdstuk in dit boek gaat over schuldbelijdenis in de context van klimaatverandering. De Zuid-Afrikaanse geschiedenis van apartheid en de waarheidscommissie ( truth and reconciliation ) biedt goede analogieën. Want als wij nadenken over de vragen van schuld, belijdenis, vergeving en een nieuw begin, dan beseffen we pas met wat een complexe materie we geconfronteerd worden. Wie moet er schuld belijden aan wie en voor welke fouten? Moeten we een individuele of een collectieve benadering kiezen? Hoe kan er schuld beleden worden zolang de uitstoot van CO² nog steeds doorgaat?

Ondanks al deze dilemma's en complicaties gelooft Conradie dat het nog niet te laat is om te veranderen. Hij vergelijkt onze tijd met de tijd voor de ballingschap, zoals die wordt beschreven in het Oude Testament. Onze tijd is als de tijd van Josia: de catastrofe kan nog worden afgewend; er is nog hoop. We zijn nog niet in een tijd als die van Jeremia, waarin de crisis zeker komt. Daarom is er nog tijd voor bekering, voor een verandering van hart en hoofd, om te komen tot een duurzame economie en een duurzame levensstijl.

Ernst M. Conradie, The Church and Climate Change . Pietermaritzburg: Cluster Publications, 2008.